Advertentie

Middenoorontsteking (otitis media acuta)

Wie ooit oorontsteking heeft gehad, weet hoe verschrikkelijk veel pijn het doet. Het is een veelvoorkomende kwaal bij kinderen. Meestal gaat het spontaan weer over, maar soms is ingrijpen van een arts noodzakelijk.

Ziektebeeld

Middenoorontsteking (otitis media), komt bij jonge kinderen veel voor. Ruim acht op de tien kinderen heeft voor het derde jaar één of meerdere keren een middenoorontsteking gehad. Het gaat gepaard met oorpijn aan de kant van het ontstoken oor en koorts.

Door druk van de kaak tegen het ontstoken oor is zuigen aan de borst of uit een fles pijnlijk. Hierdoor gaat de baby minder drinken.

Soms breekt een ontstoken oor zomaar door. Dat is te herkennen aan een wit-gelige nogal dikke uitvloed uit het oor. Soms wordt dit verward met oorsmeer. Dit is echter meestal bruin of geel van kleur.

Als een loopoor lang bestaat raakt de huid van de gehoorgang ook ontstoken en ontstaat er een uitwendige oorontsteking (otitis externa).

Ten gevolge van de oorontsteking krijgen vooral jonge kinderen bijkomende verschijnselen, zoals braken en diarree. Het kan dan worden aangezien voor een acute maagdarminfectie.

Door de hoge koorts kunnen jonge kinderen (6 maanden – 5 jaar) een koortsstuip krijgen.

Als complicaties kunnen uit een middenoorontsteking een ontsteking van het rotsbeen (mastoiditis), een hersenabces of een hersenvliesontsteking ontstaan.

Deze complicaties zijn zeldzaam, maar bij elk kind met een middenoorontsteking, of die deze recent heeft doorgemaakt en dat ziek is, hangerig is, koorts heeft of zich anders dan gewoonlijk gedraagt moet altijd met de mogelijkheid van een complicatie rekening worden gehouden.

Het is bekend dat bij een hersenabces geen tekenen van hersenvliesontsteking behoeven op te treden en er ook geen koorts bij aanwezig hoeft te zijn. Wel klagen kinderen dan over hoofdpijn en treden er neurologische verschijnselen op, zoals een afwijkend looppatroon, een valneiging of dergelijke altijd zéér serieus te nemen verschijnselen.

Als een middenoorontsteking geneest kan er vocht achter het trommelvlies blijven zitten. Dit wordt een glue ear genoemd. Vocht achter het trommelvlies leidt tot gehoorsverlies. Blijft het lang bestaan dan is het plaatsen van trommelvliesbuisjes geïndiceerd.

Oorzaken

Vaak begint een middenoorontsteking in aansluiting aan een gewone verkoudheid. Door de zwelling van het slijmvlies gaat de buis van Eustachius, die de verbinding vormt van het middenoor met de neus-keelholte dicht zitten.

Zoals overal in het lichaam waar iets wordt afgesloten leidt dit daarop tot een infectie.

Een vergrote neusamandel kan bijdragen aan de afsluiting. Bij een kind met recidiverende middenoorontstekingen zal daarom vaak ook de neusamandel worden weggehaald.

De meeste middenoorontstekingen worden door virussen veroorzaakt. Ook bacteriën die gewoonlijk in de luchtwegen voorkomen zijn verwekkers.

Bij een kind met recidiverende oorontstekingen, die blijven bestaan ondanks alle gebruikelijke maatregelen, moet worden gedacht aan een storing in de afweer. Met name lage gehaltes van het immunoglobuline type Ig A, kan de oorzaak zijn van frequente bovenste-luchtweginfecties.

Een belangrijke oorzaak voor recidiverende luchtwegproblemen en ook middenoorontsteking vormen tenslotte rokende ouders. Met name het roken van sigaretten in dezelfde ruimte als waar het kind verblijft is een regelmatige orzaak van oorproblemen.

Het onder de afzuigkap roken, wat sommige vaders of moeders wel doen maakt hierbij niet uit.

Onderzoeken

Middenoorontsteking is gemakkelijk met een oorspiegel of oorlamp te zien. Vaak moet wel eerst wat oorsmeer worden weggehaald.

Behandeling

Middenoorontsteking behoeft eigenlijk geen behandeling met antibiotica. Wel wordt gezorgd voor goede pijnstilling en neusdruppels. Hiervoor gebruikt men xylometazoline.

Baby’s onder de 6 maanden worden wel behandeld met antibiotica. Zeker als ze er ziek bij zijn.

Veelgestelde vragen

Wanneer moet ik bij mijn kind met oorpijn naar de huisarts?

Antwoord:

  • Bij kinderen onder twee jaar met oorpijn;
  • Bij kinderen ouder dan twee jaar als er drie dagen oorpijn en koorts is;
  • Bij een kind met een loopoor dat langer dan een week bestaat;
  • Bij aanhoudende oorpijn;

Wanneer worden buisjes geplaatst bij frequent optredende middenoorontstekingen?

Antwoord: Als kinderen zonder bekende oorzaak steeds middenoorontsteking hebben, is het plaatsen van buisjes aan te bevelen. Doordat de buisjes het middenoor beluchten, komen er veel minder  infecties voor. Er is soms wel een ontsteking, doch dan loopt de pus door het buisje naar buiten af. Hoeveel infecties een kind moet hebben gehad voor het buisjes krijgt hangt af van leeftijd en hoe ziek een kind erbij is. Niet herstellen van het oor na een infectie is vanwege het risico op gehoorafwijkingen een andere indicatie voor buisjes.


Mag een kind met trommelvliesbuisjes zwemmen?

Ja maar met dopjes en niet duiken.

Meer weten

Als er voortdurend  vocht achter het trommelvlies zit kan dat een reden zijn voor slechthorendheid en bij jonge kinderen een vertraagde taal- spraakontwikkeling. Bij ieder kind dat laat praat of een slechte spraak heeft, dient goed het oor en het gehoor te worden onderzocht. Het te laat ontdekken hiervan is nadelig voor de ontwikkeling van een kind.

Er is gedacht dat door het pneumokokken-vaccin het aantal middenoorontstekingen zou afnemen. Dit is in zoverre waar dat de infecties die door pneumokokken die in het vaccin zitten, zijn afgenomen. Andere pneumokokken stammen hebben het echter van hun soortgenoten overgenomen. Het totaal aantal infecties is daardoor helaas niet minder geworden.